Trà đạo tại Nhật Bản – nét văn hóa không thể thiếu

Trà đạo Nhật bản là một văn hóa tao nhã mà thanh lịch, nó là một nghi thức không thẻ thiếu trong các gia đình Nhật. Ngày nay họ phát triển văn hóa này kết hợp với nhiều loại hình hiện đại khác nhau nhưng không làm mất đi giá trị truyền thống vốn có.

Trà đạo có nguồn gốc từ đất nước Trung Hoa. Có thể nói, đây là quốc gia châu Á có nền văn minh lớn ảnh hưởng đến cả khu vực. Do vậy, trong một thời gian dài, Nhật Bản cổ xưa cũng nằm trong khối ảnh hưởng này.

Do được phổ biến theo chân các nhà sư nên trà đạo Nhật Bản mang đậm phong cách của Thiền. Có thể kể đến nhà sư Murata Juko là người đã tìm thấy vẻ đẹp giản dị trong văn hóa uống trà, ông coi trọng cuộc sống tinh thần và yêu cái đẹp “wabi” và “sabi” – vẻ đẹp giản dị, thanh sạch không vướng bụi trần được xem là tinh thần chủ yếu trong việc thưởng trà.

Thông thường, thời điểm uống trà thường là buổi chiều tối, khi con người đã kết thúc một ngày làm việc, đến lúc đàm đạo. Buổi chiều tối cũng là lúc mát trời, nhiều cảnh đẹp hiện ra lúc hoàng hôn, cũng là lúc quần tụ gia đình. Ngoài ra, việc uống trà cũng được thực hiện vào lúc tàn các buổi tiệc, lúc xem ca múa… những lúc này không nhất thiết là vào chiều tối.

tra-dao-viet-nam-1

Cảnh đẹp và nội dung đàm đạo trong bàn trà cũng là những khách thể chính của việc uống trà. Người uống trà có thể ngắm bộ bình trà, ngắm hoa, ngắm trăng, ngắm nhìn các điệu múa để bổ sung cho việc uống trà và ngược lại, người uống trà có thể dùng vị trà ngon để phụ họa thêm cho việc ngắm cảnh đẹp, ngắm, múa hát của mình. Cũng như vậy, khi đàm đạo về một vấn đề thời sự, nghệ thuật như thơ ca, nhạc họa … người ta có thể bổ sung thêm câu chuyện bằng vị trà ngon hoặc ngược lại, lấy cầu chuyện đàm đạo để bổ sung cho việc thưởng thức trà ngon.

Người quan trọng nhất trong một nghi thức trà đạo là người thực hiện việc pha trà. Các thao tác của người pha trà thể hiện được cái tâm của người pha trà. Cái tâm này sẽ làm cho thao tác pha trà chuẩn mực hơn hay không cũng như là cuốn hút được những người tham gia nghi thức này hay không. Người pha trà đóng vai trò chủ thể chính thức của một nghi thức trà đạo. Còn người uống trà chỉ là chủ thể phụ của một nghi thức Trà đạo, hoà cùng chủ thể chính.

Về quá trình thực hiện, thì quá trình pha trà của nghi thức Trà đạo Nhật Bản được thực hiện từ từ, kéo dài thời gian. Việc lau chùi dụng cụ và pha trà chủ yếu là để các chủ thể khác tập trung vào nên cần có thời gian thực hiện lâu dài. Trong khi đó việc uống trà thì thực hiên rất nhanh chóng, nhất là lần uống cuối cùng trong ba lần uống trà phải thật nhanh và kêu thật to. Việc này phản ánh sự tập trung cao độ của các chủ thể, không còn chú ý xung quanh nữa.

Việc pha trà thường được thực hiện với rất nhiều công đoạn. Nghệ thuật pha trà của chủ nhân sẽ được đánh giá bằng việc số lượng trà trong ấm luôn đảm bảo không thiếu và không thừa cho tất cả các khách mời. Thông thường, mỗi người khách sẽ thưởng thức khoảng 50 ml nước trà. Chủ nhân rót trà dàn đều theo nhiều vòng cho tất cả các tách. Trong thời gian này, khách trà sẽ được thưởng thức bánh. Đặc biệt, các loại bánh ngọt được ưa chuộng thường có hình dáng trông như những đoá hoa anh đào đang hé nở giữa tiết xuân.

Ngày nay, nghi thức Trà đạo Nhật Bản được thực hiện phổ biến mọi nơi tại Nhật Bản. Đối vời người Nhật, nghi thức Trà đạo hiện nay chủ yếu mang ý nghĩa là giúp con người giảm áp lực công việc… Việc thực hiện trình tự pha và uống cũng được đơn giản hoá giúp con người biết đến thưởng thức là chính không quá quan trọng về nghi lễ như xưa.

>>Đọc thêm: Đi xuất khẩu lao động Nhật Bản